Okul Kantinlerinde Yeni Dönem Başlıyor: 675 Ürüne Onay Çıktı, Yasaklar Kapıda!

Türkiye genelindeki milyonlarca öğrenciyi yakından ilgilendiren okul kantinlerinde yeni bir dönem başlıyor. Tarım ve Orman Bakanlığı, Millî Eğitim Bakanlığı ve Sağlık Bakanlığı’nın ortaklaşa yürüttüğü, Türk Böbrek Vakfı’nın (TBV) da destek verdiği "Okul Gıdası Logosu" uygulaması hayata geçiyor. Yeni eğitim-öğretim yılıyla birlikte kantin, kafeterya ve büfelerde satışa sunulacak ambalajlı gıdaların, Sağlık Bakanlığı tarafından belirlenen şeker, yağ ve tuz kriterlerine uygun olması gerekecek. İlk etapta yapılan titiz incelemeler sonucunda tam 675 ürün bu logoyu almaya hak kazandı.

Kantinlerde Sağlıklı Dönem: Hangi Ürünler Yasaklanıyor, Hangileri Serbest?

Yeni uygulama kapsamında, çocukların gelişimini olumsuz etkileyebilecek ve obeziteye davetiye çıkaran birçok ürünün kantinlerde satışı tamamen yasaklanıyor. Enerji içecekleri, gazlı ve kolalı içecekler, aromalı içecekler, kızartmalar, cipsler, çikolatalar, şekerlemeler, kremalı veya çikolata dolgulu kekler ile bisküviler, hamurlu ve şerbetli tatlılar, çiğ köfte ve tatlandırıcı içeren yiyecekler okul ortamından uzak tutulacak. Türk Böbrek Vakfı Diyetisyeni Gökçen Efe Aydın, tuz oranı düşük olsa bile tuzlu krakerlerin de kantinlerde yer almaması gerektiğine dikkat çekiyor.

Buna karşılık kantinlerde satılması önerilen ve "Okul Gıdası Logosu" taşıyabilecek sağlıklı alternatifler ise şu şekilde sıralanıyor: Mevsimine uygun taze meyve ve çiğ sebzeler, en fazla 30 gramlık porsiyonlarda kuru meyve ve tuzsuz kuruyemişler, en fazla 250 mililitrelik taze sıkılmış meyve-sebze suları, süt, yoğurt, ayran, peynir çeşitleri, tam buğday ekmeği, haşlanmış yumurta ve doğal mineralli sular.

"Güvenilir Gıda" Mobil Uygulaması ile Vatandaş Denetçi Oluyor

Tarım ve Orman Bakanlığı Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü Gıda Kodeks ve Yem Mevzuatı Daire Başkanı Selim Kaplan, gıda güvenliği konusunda tüketicinin rolünü vurguladı. Bakan İbrahim Yumaklı’nın "En iyi denetleyici tüketicidir" mottosunu hatırlatan Kaplan, geliştirilen "Güvenilir Gıda" mobil uygulamasını tanıttı. e-Devlet entegrasyonuyla çalışan uygulama sayesinde vatandaşlar, karşılaştıkları uygunsuzlukları "Çek Gönder" özelliğiyle anında fotoğraflayıp sisteme iletebiliyor. Sistem, konumu otomatik olarak algılayarak şikayeti 7 gün 24 saat aktif olan Alo Gıda 174 hattına ulaştırıyor.

Uygulamanın bir diğer önemli özelliği ise "İşletme Denetim Sorgulama" menüsü. Toplu tüketim ve satış noktalarında zorunlu hale getirilen karekod uygulaması sayesinde tüketiciler, işletmedeki karekodu telefonlarına okutarak firmanın onay numarasını, adresini ve en son ne zaman denetlendiğini anlık olarak görebiliyor.

Yıllık 1.4 Milyon Denetim ve Tam Buğday Ekmeği Seferberliği

Bakanlık bünyesindeki 8 bin 300 denetim personeliyle yılda yaklaşık 1 milyon 400 bin gıda denetimi gerçekleştirdiklerini belirten Selim Kaplan, halk sağlığını korumak adına yürütülen diğer projelere de değindi. Beyaz ekmek tüketimini azaltıp tam buğday ekmeğini yaygınlaştırmak istediklerini ifade eden Kaplan, bu ekmeğin yüksek lif, vitamin ve mineral içeriği sayesinde bağırsak florasını desteklediğini, diyabet ve obezite riskini azalttığını belirtti. Konya’da pilot olarak başlayan, ardından Çorum ve Erzurum’un da dahil edildiği "Tam Buğday Unu Ekmek" kampanyasının kısa süre içinde tüm Türkiye genelinde yaygınlaştırılması hedefleniyor.

Türkiye Obezitede Avrupa Lideri: Çocukların Sağlığı Tehlikede

Türk Böbrek Vakfı Başkanı Timur Erk, Türkiye’deki genç nüfusun büyüklüğüne dikkat çekerken, acı bir tabloyu da gözler önüne serdi. Türkiye’nin çocukluk çağı obezitesinde dünyada üçüncü, Avrupa’da ise birinci sırada yer aldığını belirten Erk, sağlıklı nesiller için bu uygulamanın hayati önem taşıdığını vurguladı. Altı yıl önce üç bakanlığın katılımıyla imzalanan protokolün pandemi gibi nedenlerle geciktiğini ifade eden Erk, artık 675 onaylı ürünle altyapının hazır olduğunu ve uygulamanın hızla hayata geçirilmesi gerektiğini söyledi.

Erk ayrıca annelere de seslenerek, her çocuğun kantinden alışveriş yapma imkanı bulamayabileceğini, bu nedenle evde hazırlanan sağlıklı beslenme çantalarının çocukların geleceği için büyük önem taşıdığını belirtti. Diyetisyen Gökçen Efe Aydın da beslenme çantalarında tam buğday ekmeğiyle yapılmış peynirli sandviç, ayran, ev yapımı köfte, taze meyve ve kuruyemiş gibi alternatiflerin bulundurulmasını tavsiye ediyor.