Altyn bahalaryň arzanlamagy dowam edýär, Howpsuz howanyň kabul edilmegi üýtgeýär

2023-nji ýylyň başynda altyn bahalary taryhdaky iň ýokary derejelere ýetmek bilen maýadarlary geň galdyrdy. Bir unsiýa esasynda 5 müň 602 dollar we gram esasynda 7 müň 809 lira derejesine ýeten altyn, soňky bäş aýyň dowamynda peseldi. Dünýä ykdysadyýetindäki näbellilikler we inflýasiýanyň ýokarlanmagy ýaly faktorlara garamazdan, sary metalyň bahasynyň ýitmegi, adatça “howpsuz gaçybatalga” hökmünde görülýän altyna bolan ynamy sarsdyrýar. {{IMG_0}}

Maýa goýujylaryň isleglerini üýtgedýän faktorlar

Altyn pese gaçmagynyň sebäpleriniň arasynda ýokary göterim mukdary we bir stockalarda girdejiniň ýokarlanmagy tapawutlanýar. Analitikler obligasiýa girdejisiniň ýokarlanmagy bilen maýa goýujylaryň altyna bolan gyzyklanmasynyň azalandygyny aýdýarlar. Altyn obligasiýa ýaly yzygiderli göterim girdejisini hödürlemeýändigi sebäpli, maýadarlaryň arasynda özüne çekijiligini ýitirýär. Ykdysady ösüş we kompaniýalaryň girdejisi artmagy aksiýalara bolan islegi ýokarlandyrýar we altynyň özüne çekijiligini peseldýär.

Merkezi banklaryň syýasatlary we bazarlaryň täsiri

Hünärmenler bazardaky dinamikanyň bu ssenariýany görkezýändigini aýdýarlar. 2026-njy ýylyň birinji çärýeginde S&P 500 kompaniýalarynyň paýnamasyndan girdeji geçen ýyl bilen deňeşdirilende 25% ýokarlandy. Bu tendensiýa 2027-nji ýylyň ahyryna çenli dowam eder diýlip garaşylýar. Eýran bilen bolan dartgynlykdan soň energiýa bahalarynyň ýokarlanmagy inflýasiýanyň ýokarlanmagyna garamazdan, merkezi banklar bu ýagdaýa göterim mukdaryny ýokarlandyrmak arkaly jogap berýärler. Iýun aýynda Europeanewropanyň Merkezi Banky göterim mukdaryny ýokarlandyrdy we Federal ätiýaçlyk federasiýasynyň täze başlygy Kewin Warşyň hem şuňa meňzeş çemeleşmegine garaşylýar. Goldman Sachs 2026-njy ýylyň ahyrynda altyn bahasy baradaky çaklamany her unsiýa 5 müň 400 dollardan 4 müň 900 dollara çenli arzanlady. Has agressiw göterim derejesiniň ýokarlanmagy senarisinde bahanyň 4 müň 440 dollara çenli aşaklap biljekdigi çaklanylýar. {{IMG_1}}

Howpsuz howanyň kabul edilmeginiň taryhy derňewi

Altyn inflýasiýadan goraýar diýen pikir esasan 1970-nji ýyllaryň ykdysady şertleri bilen baglanyşykly. Şol döwürde merkezi banklaryň çalt reaksiýa bildirmezligi altyny özüne çekdi. Şeýle-de bolsa, häzirki göterim derejesiniň ýokarlanmagy we güýçli dollar başgaça görünýär. Taryhy maglumatlar, altyn pul syýasatlarynyň we göterim derejesiniň peselmegi döwründe altynyň iň gowy öndürijiligini görkezýär. Güýçli ABŞ ykdysadyýeti we işsizligiň pes derejesi maýa goýum kararlaryny diňe inflýasiýa gönükdirmegiň töwekgelçilikli bolup biljekdigini görkezýär.

Altyn bahalaryň arzanlamagy maýadarlaryň isleglerine we strategiýalaryna täzeden garamagyna sebäp bolýar. Merkezi banklaryň pul syýasatlary we global ykdysady ösüşler geljek döwürde altyn bazaryny emele getirer.