Cevdet ılmazyň ýassyk astyndaky altyn we walýuta baradaky beýany: Türkiýanyň gizlin goraghanasy aýan edildi

Wise-prezident Cevdet ılmylmaz Eskişehir şäherine resmi saparlarynyň çäginde ykdysady gün tertibi barada diýseň möhüm beýanat berdi. Yylmaz, raýatlaryň ýassyklarynyň aşagynda saklaýan altyn we daşary ýurt walýutasynyň mukdaryna ünsi çekip, Türkiýanyň resmi ätiýaçlyklaryndan başga-da örän çynlakaý "halk ätiýaçlygy" bardygyny aýtdy. Türkiýe Respublikasynyň Merkezi Bankynyň (CBRT) ätiýaçlyklarynyň 7-nji awgusta çenli 178,4 milliard dollara ýetendigini mälim eden Yyllmaz, ýassyk ýassygyndaky emläkleriň bu ägirt uly mukdardan has uludygyny aýtdy.

"illassykyň aşagyndaky güýç ulgama girse, töwekgelçilik mukdarymyz azalar"

Wiskanyň prezidenti Çewdet ılmaz, türk ykdysadyýeti üçin düşekdäki tygşytlamalary maliýe ulgamyna girizmegiň möhüm ähmiýetine ünsi çekip, bu çeşmeleriň ykdysadyýete getirilse, ýurduň eliniň dünýä derejesinde has güýçli boljakdygyny aýtdy. Yyllmaz bu meselä baha bermekde aşakdaky sözleri ulandy:

"Milletimiziň ondan has uly ätiýaçlygy bar; gynansak-da, biz ony balansda görkezip bilmeris. Raýatlaryň ýassyklarynyň aşagynda saklaýan dollarlary we altynlary ... Diňe bu sistema has köp girizilen bolsa, Türkiýeniň töwekgelçilik mukdary has peselderdi. Resmi ätiýaçlygymyz bar, şeýle hem biziň ätiýaçlyk gorumyz bar. ýurduň "Töwekgelçilik mukdaryny peseldýän täsiri bar we öndürijilikli ulanylýar."

Maastriht ölçegleri Býudjetden we häzirki hasap defisitinden ýokary

ılmaz, Türkiýeniň salgyt düzgün-nyzamy we makroykdysady deňagramlylyk babatynda kesgitli ädimleriniň öz miwesini berendigini aýtdy we býudjetiň we gündelik hasap defisitiniň aşa dolandyrylýan derejededigini aýtdy. Geçen ýyl bolup geçen uly ýer titremesine we şoňa görä-de ägirt uly çykdajylara garamazdan býudjet defisitiniň gözegçilik astynda saklanýandygyny mälim eden Yylmaz, Europeanewropa standartlaryndan ýokary görkezijiniň görkezilendigini aýtdy.

ılmylmaz, "Geçen ýyl bu ýer titremesi bilen baglanyşykly çykdajylara garamazdan, býudjet defisitimiziň milli girdejä bolan gatnaşygy 2,9 göterim boldy. Bilşiňiz ýaly, Maastriht ölçegi bolan Europeanewropa Bileleşiginde 3 göterim bar. Europeanewropa ýurtlarynyň köpüsi häzirki wagtda muny ýerine ýetirmeýär, muňa ýetip bilmeýär, ýöne Türkiýe Respublikasy muňa ýetmegi başardy. Geçen ýyldan başlap, býudjet defisitini 3 göterimdenem az ýapdyk. Syýasatda käwagt diskussiýalar bolýar. Käbir bahalandyrmalar nominal sanlar boýunça edilýär, ýöne ykdysadyýetde esasy zat proporsional baha bermekdir. Nominal "Elbetde sanlar köpelýär, ýöne milli girdejiňiz bilen deňeşdirilende milli girdejiňiziň nämedigine göz aýlamaly" -diýdi.

Yylmaz, häzirki hasap defisitiniň çalt pese gaçmagyna ünsi çekdi we "Häzirki hasap defisitimiz geçen ýyl 2 göterimden, 1,9 göterimden pesdi. Bu birnäçe ýyl ozal 5-6 göterim töweregi bolupdy. Şonuň üçin häzirki hasap defisitimiziň çynlakaý dolanyp gelendigini we has dolandyrylýan derejä ýetendigini aýdyp bilerin.

"Oba hojalygyndaky kynçylyklara garamazdan, 3,6 göterim ýokarladyk"

Türk ykdysadyýetiniň ösüş görkezijilerine baha beren Wise-prezident Cevdet ılmylmaz, geçen ýyl oba hojalygynda ýüze çykan amatsyz howa şertlerine garamazdan umumy ösüş depgininiň kanagatlanarlydygyny aýtdy. Hyzmat we senagat pudaklarynyň ösüşi öz üstüne alýandyklaryny mälim eden Yyllmaz, şu ýyl oba hojalygy pudagyndan has güýçli goşant goşjakdyklaryny aýtdy.

ılmaz, ösüş görkezijileri barada aşakdakylary belläp geçdi: "Ösüşimiz dowam edýär. Geçen ýyl 3,6 göterim ösüş gazandyk. Geçen ýyl 3,6 ösüşi geçen ýyl oba hojalygynda başdan geçiren iň erbet ýylymyz bolsa-da, bu ösüşe ýetdik. Geçen ýyl aýaz hem gurakçylyk boldy. Şonuň üçin bu ýyl oba hojalygymyza täsir eder, umyt edýäris. Geçen ýyl ösüş boldy, muňa garamazdan 3,6 göterim boldy. " "Ösdük, hyzmatlar we senagat bilen ösüşimize ýetdik."