Eýrandaky protestlere gatnaşan 3 adama ölüm jezasy berildi

Eýranyň kazyýet edarasy bilen baglanyşykly Mizan Online web sahypasynyň paýlaşan maglumatlaryna görä, Hasan Divband, Hamid Kazemi we Reza Zanganeh atly üç adama berlen ölüm jezasy Courtokary Kazyýetiň tassyklamagy bilen 2026-njy ýylyň 8-nji noýabrynda irden ýerine ýetirildi.

jezalandyrylan adamlara nähili aýyplamalar bar?

Eýranyň kazyýet häkimiýetleri, demonstrasiýa wagtynda sorag edilýän adamlaryň Ysraýylyň, ABŞ-nyň we dürli duşman toparlarynyň adyndan operasiýa gatnaşandygyny aýtdy. "Mizan Online" tarapyndan berlen beýanatda bu adamlaryň molotow kokteýllerini, granatlary, kesiji enjamlary we ýaraglary ulanýandyklary, şeýle hem jemgyýetçilik desgalaryna zeper ýetirendigi we Tähranyň günbataryndaky Karaj şäherinde oda berlendigi aýdylýar.

Kazyýetdäki beýleki günäkärlenýänlere nähili jeza berildi?

Şol kazyýet işiniň çäginde sud edilen beýleki günäkärlenýänlere dürli türme tussaglygy berildi. Kazyýet häkimiýetleri bu işde atlary aýan edilmedik beýleki günäkärlenýänleriň bäş ýyldan 10 ýyla çenli azatlykdan mahrum edilendigini habar berdiler.

Eýranda ýaşaýyş çykdajylary sebäpli dekabr aýynda başlanan we hökümete garşy demonstrasiýalara öwrülen demonstrasiýalar 8-nji we 9-njy ýanwarda iň ýokary derejesine ýetdi. Häkimiýetler ýurt boýunça zorlukda 3 müňden gowrak adamyň ölendigini habar berenlerinde, wakalary daşarky terrorçylyk hereketleri diýip häsiýetlendirdiler.

Eýranyň hukuk ulgamynda ölüm jezasy Courtokary Kazyýet tarapyndan tassyklanandan soň ýerine ýetirilýär. Şuňa meňzeş ýagdaýlarda kazyýet işi ýerli kazyýetleriň we Courtokary kazyýetiň karary bilen gutarnykly bolýar we günäkärlenýänleriň halkara hukugynyň we ýerli kanunçylygyň çäginde garşy çykmak hukugy bu prosese baglylykda bahalandyrylýar.

Netije

Eýran administrasiýasynyň protestlere bolan garaýşy kazyýet kararlary arkaly berk durmuşa geçirilmegini dowam etdirýär. Wakalary "terrorçylyk hereketleri" diýip kesgitlemek we şoňa laýyklykda agyr jeza çäreleri kazyýet edaralarynyň ýurtdaky sosial oppozisiýany basyp ýatyrmakda işjeň gural hökmünde ulanylýandygyny görkezýär.

Kazyýetde günäkärlenýänlere berlen dürli türme hökümleri jenaýatyň geriminiň giň gerimde bahalandyrylandygyny görkezýär. Bu jezalandyryş, hökümetiň jemgyýetçilik tertibine howp salýan hereketlere garşy barlyşyksyz çemeleşmek strategiýasynyň bir bölegi hökmünde seredilip bilner.

Mümkin täsirler

Jezalandyryş, Eýranyň içindäki nägilelik hereketlerine päsgelçilik döredip biler. Şeýle-de bolsa, bu ýagdaý halkara arenasynda Eýrana garşy adam hukuklarynyň tankyt edilmegine we diplomatik dartgynlygyň güýçlenmegine sebäp bolup biler.

Şuňa meňzeş işlerde garalan beýleki günäkärlenýänlere berlen türme hökümleri, sosial tolgunyşyklaryň dowam edýän sebitlerinde howpsuzlyk çäreleriniň hasam güýçlendiriljekdigini görkezýär. Sebitdäki syýasy atmosferanyň şeýle hukuk amallary bilen has polýarlaşmagyna garaşylýar.