Eýranyň ýadro desgalary IAEA-nyň gözleginde bolar

Halkara Atom Energiýasy Guramasy (IAEA) Prezident Rafael Grossi, Japanaponiýanyň Fukuşima atom elektrik stansiýasynda geçirilen metbugat ýygnagynda agentligiň Eýrana eden sapary bilen baglanyşykly möhüm çykyş etdi. Grossi, IAEA inspektorlarynyň ýakyn wagtda Eýranyň ýadro desgalaryny gözden geçirjekdigini we bu inisiatiwanyň ABŞ bilen Eýranyň arasyndaky jedelleriň çözülmegine goşant goşjakdygyny aýtdy. {{IMG_0}}

IAEA-nyň gözegçilik roly

Grossi Eýranyň ýadro programmasynyň barlagynyň ABŞ-Eýran gatnaşyklary -nyň esasy elementlerinden biridigini aýtdy. Iki ýurduň ýolbaşçylary tarapyndan gol çekilen özara düşünişmek memorandumynda ýadro materiallarynyň we desgalarynyň IAEA-nyň gözegçiligi astynda barlanjakdygyny we bu gözlegleriň ýakyn wagtda geçiriljekdigini düşündirdi. Grosiniň sözleri ýadro şertnamasynyň durmuşa ukyplylygyny we taraplaryň arasyndaky ynamy artdyrmak mümkinçiligini görkezýär. {{IMG_1}}

Eýranyň kanuny päsgelçilikleri

Geçen ýyl Eýranyň mejlisi IAEA bilen hyzmatdaşlygy togtatýan kanun kabul etdi. Bu ýagdaý, Eýranyň ýadro işlerine gözegçilik etmekde kynçylyk döretdi. Şeýle-de bolsa, Grossi gözlegleriň bir ýa-da on günüň içinde başlap biljekdigini, bu kanunyň täsirini çäklendirmek üçin çäreleriň görüljekdigini aýtdy. {{IMG_0}}

Metbugat konferensiýasynyň ähmiýeti

Rafael Grosiniň sözleri global howpsuzlyk we diplomatiýa taýdan möhüm ähmiýete eýe. Nuclearadro barlaglarynyň başlamagy Eýran bilen Günbataryň arasyndaky dartgynlygy azaltmaga we parahatçylykly çözgütleri açmaga kömek edip biler. Grossi syýasy beýannamalaryň hakykatyň bir bölegidigini boýun alsa-da, halkara şertnamalaryna boýun bolmagyň möhümdigini aýtdy. {{IMG_1}}

Netijede, Eýranyň ýadro desgalaryny barlamak işiniň başlamagy sebitdäki syýasy durnuklylyga oňyn täsir edip biler. IAEA-nyň bu barlaglary geçirmek karary taraplaryň arasynda ynam döretmekde möhüm ädim hasaplanýar. Geljekde bu gözlegleriň netijesi halkara gatnaşyklarynda möhüm ösüşlere sebäp bolup biler.