Günbatar Ortaýer deňziniň täze miwe eksporty 242 million dollara ýetdi

Günbatar Ortaýer deňzi eksportçylary birleşigi (BAİB) tarapyndan paýlaşylan maglumatlara görä, sebitden täze miwe eksporty ýylyň dokuz aýynda ep-esli ýokarlandy. Geçen ýylyň degişli döwri 158 million 280 müň dollar bolan eksport mukdary şu ýyl 53,5 göterim ýokarlap, 242 million 988 müň dollara ýetdi.

Haýsy miwe görnüşleri eksportda köpeldi?

Eksport maglumatlaryna görä, girdejiniň iň ýokary ýokarlanmagy alça we turş alça önümlerinde hasaba alyndy. Geçen ýyl howa şertleriniň täsiri sebäpli çäklendirilen eksport önümçiligiň ýokarlanmagy bilen şu ýyl 96 million 373 müň dollara ýetdi. Ikinji orunda durýan nar eksporty 24 million 277 müň dollara çenli ýokarlandy, injir 21 million 213 müň dollar bilen üçünji ýeri eýeledi. Mundan başga-da, erik eksporty 125 göterim, şetdaly eksporty 115 göterim ýokarlandy.

Senagat wekilleri eksport maglumatlaryna nähili baha berdiler?

BAİB Dolandyryjylar geňeşiniň başlygy Mehmet Ali Can, geçen ýyl oba hojalygynyň aýaz betbagtçylygynyň tersine, şu ýyl ýokary hasyl gazanylandygyny aýtdy. Mehmet Ali Can: "Türkiýe alça eksporty geçen ýyl 6 müň tonna bolsa, şu ýyl 72 müň tonna ýetdi" -diýip, pudagyň kadaly ýagdaýa gelendigini aýtdy. Esasanam şetdaly, alça we gara injiriň şu ýylyň esasy önümleri bolandygyny aýdyp, nar hasylynyň dowam edýändigini we bu önüm üçin rekord goýlandygyny aýdyp biler.

1-nji ýanwardan 30-njy sentýabr aralygynda Günbatar Ortaýer deňzinde täze miwe eksporty, geçen ýylyň degişli döwri bilen deňeşdirilende 53,5 göterim ýokarlap, ýokary hasyllylygyň we amatly howa şertleriniň täsiri bilen 242 million 988 müň dollara ýetdi. Alça, turş alça, nar we injir ýaly önümleriň öňe süren eksport prosesinde erik we şetdaly ýaly önümlerde üç sanly göterim ýokarlandy.

Eksport prosesleri we sebitdäki daşary söwda hasabatlary baradaky iň täze maglumatlar Günbatar Ortaýer deňziniň eksportçylary birleşigi (BAİB) tarapyndan yzygiderli paýlaşylýar. Eksportçylar kärdeşler arkalaşygynyň resmi kanallary arkaly önüme esaslanýan höweslendirişler we daşarky bazary ösdürmek işleri barada jikme-jik maglumat alyp bilerler we bu iş bilen baglanyşykly tehniki goldaw isleglerini degişli bölümlere iberip bilerler.

Netije

Maglumat howa şertleriniň we ekin hasylynyň oba hojalygy önümçiligindäki eksport girdejilerine göni we aýgytly täsir edýändigini subut edýär. Geçen ýyl aýaz betbagtçylygy sebäpli çekilen ýitginiň şu ýylky önümçilik möwsümi bilen öwezini dolandygy we sebitiň dünýä bazaryndaky bäsdeşlik ukybynyň saklanandygy görünýär.

Pudak tarapyndan gazanylan ýokary ösüş depgini, esasanam alça we şetdaly ýaly önümlerde önümleriň dürlüligi we netijelilige gönükdirilen oba hojalygy syýasaty eksport maksatlaryna ýetmekde möhüm rol oýnaýandygyny görkezýär. Nar ýaly hasylyny dowam etdirýän önümlere rekord garaşmak, oňyn hereketiň ýylyň ahyryna çenli dowam edip biljekdigini görkezýär.

Mümkin täsirler

Eksportyň bu ýokarlanmagy sebitdäki öndürijileriň girdeji derejesine gönüden-göni oňyn täsir edip biler we oba hojalygyna maýa goýumlarynyň köpelmegine ýol açar. Esasanam ýokary hasyl bilen goldanýan eksport üstünlikleri, ýerli iş üpjünçiliginiň goralmagyna we logistika pudagynyň işjeňleşmegine goşant goşup biler.

Geljekki döwürde halkara bazarlarynda islegiň üýtgemegi we global logistika çykdajylary bu eksport üstünlikleriniň dowamlylygyna täsir edip biler. Mundan başga-da, howanyň üýtgemegi töwekgelçiligine garşy görüljek täze çäreler ýakyn ýyllarda ekinleriň durnuklylygyny kesgitleýji faktor bolup galar.