Haaretz aýan edildi: Gazadaky Netanýahu tarapyndan tassyklanan söweşijileriň uruş jenaýatlary we hapa kömekçi potratçy gurluşy

Ysraýylda ýerleşýän "Haaretz" gazetiniň neşir eden giňişleýin gözleg faýlynda Ysraýyl goşunynyň we Içerki Howpsuzlyk Guramasy Şin Betiň Gaza zolagynda asuda ilata garşy operasiýalarda kömekçi potratçy ýaragly toparlary çekendigi mälim edildi. Ysraýylyň harby ştab-kwartirasyndan syzdyrylan gizlin resminamalara we gullukçy ofiserleriň aç-açan boýun almalaryna esaslanýan habar, sorag edilýän milisiýanyň parahat ilaty öldürendigini we öýleri talandygyny we bu howply strategiýanyň Ysraýylyň premýer-ministri Benýamin Netanýahunyň gönüden-göni tassyklamagy bilen amala aşyrylandygyny mälim etdi.

Gaza zolagynda 6 dürli strategiki nokatda işleýän, Tel Awiw administrasiýasynyň maliýe, maddy-tehniki we harby goldawy bilen işleýän 5 aýry ýaragly toparyň barlygy aýan edildi. Bu toparlaryň wagyz etmek we öz hataryna täze söweşijiler toplamak üçin sosial media platformalaryny örän işjeň ulanýandyklary mälim edildi. Adynyň efirde tutulmagyny islemedik bir Ysraýyl ofiseri bu mesele bilen baglanyşykly beren beýanatynda "Bu ýaragly söweşijileri Gaza zolagynyň birnäçe harby nokadynda görüp bilýärdim" -diýdi. Tel-Awiwi goldaýan toparlaryň harby sebitlere erkin girip we çykyp biljekdigini tassyklady.

Raýatlary nyşana alýan talaňçylyk we ot ýakmak amallary

Ysraýyl goşuny we Şin Bet tarapyndan goldanýan bu milisiýa gurluşlarynyň hereketleriniň diňe Hamasyň nyşanalary bilen çäklenmän, eýsem sebitde ýaşamak üçin göreşýän Gazanyň raýatlaryny gönüden-göni nyşana alýandygy nygtaldy. Birleşen Milletler Guramasy (BMG) tarapyndan paýlaşylan maglumatlar käbir söweşijileriň Ysraýyl goşuny bilen Gazanyň ýaşaýjylaryny zor bilen göçürmek üçin hereket edýändigini subut edýär.

Pilotsyz howa ulagy (UAV) bilen derrew şol milisleriň birini yzarlaýan Ysraýyl Howa Güýçleriniň ofiseri, Şin Bet resmisi bilen şaýatlyk eden wagşylygyny aşakdaky sözler bilen suratlandyrdy:

"Iki ýa-da üç sany ýük maşyny bilen gelýändiklerini gördük. Bu ulaglar Hamasyň ulanýan ýük awtoulaglaryna gaty meňzeýärdi. Ylgap, daş-töwerege we adamlara ot açdylar. Giren her binasynda tapyp boljak zatlaryny taladylar. Soň bir zatlar üýşüp, öýlere ot berdiler."

Uruş jenaýatlaryny etmäge taýýarlanan milisiýalar

Haaretz tarapyndan alnan subutnamalar, Tel Awiw tarapyndan goldanýan ýaragly söweşijileriň Ysraýyl goşunynyň we Gazadaky Şin Betiň resmi däl goluna öwrülendigini aýdyň subut edýär. Ysraýylyň söweşijiler arkaly amala aşyran bu strategiýasynyň täzeliklerde görkezilendigi bilen baglanyşykly betbagtçylyklara ünsi çekmek bilen, käbir Ysraýyl esgerleriniň ýolbaşçylaryna bu usulyň Liwanda Sabra we Şatila gyrgynçylygyna meňzeş taryhy betbagtçylyklara sebäp bolup biljekdigi barada duýduryş berildi.

Goşunyň bu ýaragly güýçlere gönüden-göni gorag berýändigini boýun alýan başga bir Ysraýyl ofiseri, hapa ýaranlygy açyp, "Ysraýyl döwletiniň, goşunynyň we Şin Betiň söweş jenaýatlary etmek üçin ýaragly we tälim berlen söweşijileri iberýändigini görýärsiňiz. Operasiýalarynda zyýan çekmezlikleri üçin men olary goramaga jogapkär."

Habar bu prosesiň iň ýokary derejeli syýasy erk bilen dolandyrylandygyny nygtady we Ysraýylyň premýer-ministri Benýamin Netanýahunyň 2025-nji ýylyň iýunynda eden çykyşlaryny ýada saldy. Gazadaky ýaragly toparlary goldaýandyklaryny aç-açan boýun alýan Netanýahu: "Howpsuzlyk işgärleriniň maslahaty bilen Gazadaky Hamasa garşy toparlary mobilizledik"

Rafadaky ýerli hyzmatdaş: assasser Abu Şabab topary

Neşir edilen hasabatda iň işjeň ýaragly toparlaryň biriniň 2025-nji ýylyň dekabrynda öldürilen erasser Abu Şababyň ýolbaşçylygyndaky gurluşdygy mälim edildi. Gaza zolagynyň günortasyndaky möhüm Rafah sebitinde hereket edýän bu toparyň hüjümler wagtynda Ysraýyl goşuny bilen doly hyzmatdaşlyk edendigi aýdyldy.

2025-nji ýylyň iýulynda Ysraýylyň resmi telewideniýesine beren interwýusynda Ysraýyl goşunyndan goldaw alandyklaryny aç-açan tassyklan Abu Şabaab topary, Tel Awiw administrasiýasynyň bu ugurda ulanýan iň möhüm ýerli enjamyna öwrüldi. Ysraýylyň döwlet telewideniýesi KAN-nyň 2026-njy ýylyň fewral aýyndaky habaryna görä, bu toparyň agzalaryna Rafah serhet derwezesinde palestinalylary gözlemek we gözegçilikde saklamak ýaly möhüm ygtyýarlyklar berildi. Haaretziň seljermesinde erasser Abu Şabaabyň ölümine garamazdan, özi bilen kesgitlenen bu milisiýa taslamasynyň, esasanam 2025-nji ýylyň oktýabr aýynda ýaraşyk yglan edileli bäri ösmegini we giňelmegini dowam etdirýändigi nygtaldy.

Ysraýylyň goldawy bilen güýç alýan 5 sany ýaragly gurluş

Häzirki wagtda Gaza zolagynda "Halk güýçleri" we "Terrorçylyga garşy güýçler" ýaly atlar bilen işleýän 5 sany esasy ýaragly toparyň Beýt Hanun, Şukaýýe, Deýr al-Belah, Han isunis we Rafah sebitlerinde ýerleşdirilendigi mälim edildi. Ygtybarly çeşmeler, bu toparlaryň käbiriniň ýüzlerçe adama ýetýändigini habar berýär.

Ysraýylyň Howa Güýçleriniň ofiseri goşunyň bu söweşijileri Hamasyň güýçli we göni girmek howply ýerlerine iberendigini we olaryň wezipeleriniň bikanun getirilmegi üçin ulanylýan uçarmanlary yzyna almakdygyny aýtdy. Deir el-Belah sebitindäki bir milisiýa toparynyň lideri maý aýynda çap edilen wideo habarynda parahat ilaty göçmäge mejbur etmek meselesinde Ysraýyl bilen bilelikde işleýändiklerini tassyklady we: "Ysraýylyň ewakuasiýa görkezmelerini ýerli halka" sebiti terk ediň "diýýäris"

Söweşijileriň Ysraýyl bilen näme üçin hyzmatdaşlyk edýändigine baha beren harby işgär: "Olar diňe Hamasy ýigrenýärler we Ysraýyldan köp artykmaçlyklara we güýçlere eýe bolýarlar; bu iki tarap üçin hem ýeterlik itergi berýär." Beýleki bir tarapdan, ýokary derejeli goşun gullugynyň işgäri bu toparlaryň özbaşdak ýaşap bilmejekdigini aýtdy we "Bu ýaragly güýçleriň özleri üçin Hamasyň gözegçiligini ele almak mümkinçiliginiň ýokdugyny" aýtdy.