Reger bellige alyş amallarynda ygtybarly töleg borjy yza süýşürildi: Täze döwür 2026-njy ýylyň 1-nji oktýabrynda başlaýar

Türkiýede gozgalmaýan emläk satyn almak we satmak amallarynda öwrülişikli üýtgeşiklik döredýän Howpsuz Töleg Ulgamy hökmany boljak senesi yza süýşürildi. Söwda ministrligi tarapyndan çykarylan bu düzgün bilen ozal 2026-njy ýylyň 1-nji iýulynda kesgitlenen güýje girýän senesi, ýer bellige alyş we kadastr baş müdirligine we ulgama birleşdiriljek beýleki edaralara tehniki infrastruktura işlerini hiç hili kynçylyksyz tamamlamaga mümkinçilik bermek üçin 3 aý öňe süýşürildi. Täze karara görä, 2026-njy ýylyň 1-nji oktýabryndan başlap amal amallarynda howpsuzlygy ýokarlandyrjak bu ulgam doly hökmany bolar.

2026-njy ýylyň 1-nji oktýabryndan haýsy töleg usullary gadagan ediler?

Täze eýýamyň başlanmagy bilen, ýer bellige alyş bölümlerinde adaty we howply hasaplanýan köp töleg usullary düýbünden nädogry hasap ediler. 2026-njy ýylyň 1-nji oktýabryndan soň gozgalmaýan emläk satyn almakda we satmakda nagt nagt tölegler düýbünden gadagan ediler. Mundan başga-da, satuw bahasyny adaty pul geçirmesi ýa-da şahsy bank hasaplary arkaly EFT ibermek kabul edilmez. Gozgalmaýan emläk satyn almak, satmak ýa-da ygtybarly töleg ulgamyny ulanmazdan amala aşyrylmaga synanyşan islendik amal tassyklanmaz we satuw amala aşyrylmaz.

Ygtybarly töleg ulgamy nähili işlär?

Ulgam alyjy bilen satyjynyň arasynda maliýe ynamyny ýokarlandyrmak üçin bir wagtyň özünde iş ýörelgesine esaslanýar. Amalyň çäginde ilki bilen alyjy gozgalmaýan emlägiň satuw bahasyny ulgam tarapyndan ýörite döredilen petiklenen hasabyna geçirer. Resmi geçiriş prosesi tamamlanandan we ýer bellige alyş gullugynda gol çekilen badyna, petiklenen hasapda saklanýan pul awtomatiki usulda satyjynyň hasabyna geçiriler. Haýsydyr bir näsazlyk ýüze çyksa we kepilnama tabşyrylmasa, petiklenen mukdar alyjynyň hasabyna ygtybarly yzyna gaýtarylar. Şeýlelik bilen, taraplaryň arasyndaky ynam meselesi doly ýok ediler.

Galplyk we howpsuzlyk töwekgelçilikleri taryh bolýar

Täze programmany durmuşa geçirmegiň esasy maksady, gozgalmaýan emläk pudagynda ençeme ýyl bäri başdan geçirilýän nägilelikleriň öňüni almak. Ygtybarly töleg ulgamynyň kömegi bilen, pul kepilnamasy gutarýança ygtybarly howuzda saklanar. Şeýlelik bilen, gapjygyny alyp gaçmak, galp pullary ulanmak, pul tölenendigine garamazdan kepilnamany tabşyrmazlyk ýa-da adyň resminamasy geçirilendigine garamazdan töleg almazlyk ýaly nagt göterilende ýüze çykyp biljek galplyk töwekgelçiligi doly öňüni alar. Bu pudakda ýygy-ýygydan duş gelýän "Ilki bilen pul ibermelimi ýa-da gol çekmelimi?" Diýen dilemma bu ulgam bilen geçmişe öwrüler.