TOKİ, COP31 sammitinde çydamly şäher taslamalaryny düşündirdi

Köpçülikleýin ýaşaýyş jaý administrasiýasynyň (TOKİ) başlygynyň orunbasary Murat Aýdyn, Antalýada geçirilen COP31 howa sammitiniň çäginde geçirilen "üçekden köp: Çydamly şäherleri bilelikde gurmak" atly panelde çykyş etdi. Şu gün, 2026-njy ýylyň 12-nji noýabrynda, Mawy zona Türkiýe pawilionynyň 3-nji zalynda geçirilen çärede Türkiýäniň jemgyýetçilik ýaşaýyş jaýlary we şäher öwrülişigi baradaky tejribeleri halkara gatnaşyjylara ýetirildi.

Panelde haýsy temalar ara alnyp maslahatlaşyldy?

“SP Architects” -iň dolandyryjy hyzmatdaşy Aýten Paşaýiç tarapyndan dolandyrylýan sessiýa “equeterlik ýaşaýyş jaýyndan durnukly goňşulara: Türkiýanyň jemgyýetçilik ýaşaýyş jaýy we şäher özgerişleri tejribesi” mowzugy bilen geçirildi. Maslahata TOKİ başlygynyň orunbasary Murat Aýdyndan başga-da, Karabak direliş gaznasynyň ýygnamak we aragatnaşyk bölüminiň başlygy Perwin Baırowa we BMG-Habitat baş geňeşçisi Mehmet Akdoğan çykyş etdi.

Betbagtçylykdan soňky gurluşyk işleri nähili amala aşyrylýar?

TOKİ-nyň wise-prezidenti Murat Aýdyn, edaranyň döredilen gününden bäri alyp barýan gurluşyk işlerini düşündirip, ýer titremelerinden soň, esasanam Kahramanmaraşda geçirilen dikeldiş işlerine ünsi çekdi. Aýdyn diňe bir gaçybatalga zerurlygyny kanagatlandyrýan binalary däl, eýsem durmuş desgalary bilen umuman ýaşaýan etraplary hem gurandyklaryny aýtdy. Şeýle hem, howanyň üýtgemegine garşy göreşiň çäginde durmuşa geçirilýän ýaşyl infrastruktura taslamalary we howanyň durnuklylygyna gönükdirilen jemgyýetçilik ýaşaýyş jaý gözlegleri barada jikme-jik maglumat berdi.

Antalýada geçirilen COP31 Howa sammitinde geçirilen panel TOKİ-a global çydamlylyk strategiýalaryny we betbagtçylykdan soňky dikeldiş proseslerini görkezmäge mümkinçilik berdi. Myrat Aýdyn Türkiýäniň tejribelerini paýlaşdy we durnukly ilatly ýerleri döretmekde edaranyň roly barada jikme-jik maglumat berdi.

Köpçülikleýin ýaşaýyş jaý administrasiýasy, Türkiýäniň hemme ýerinde sosial ýaşaýyş jaý önümçiligini we şäher öwrülişigini amala aşyrýan esasy döwlet edarasydyr. Bu edara, betbagtçylyga garşy ilatly nokatlary döretmek maksady bilen ýerli we halkara platformalarda durnukly şäherleşme syýasatlaryny goldamagy dowam etdirýär.

Howanyň üýtgemegi bilen şäher durnuklylygynyň arasyndaky baglanyşyk

TOKİ tarapyndan hödürlenen bu tejribe, şäherleriň howanyň üýtgemegi bilen baglanyşykly töwekgelçiliklerden has ygtybarly edilip bilinjekdigi barada anyk bir model hödürleýär. Jemgyýetçilik desgalaryny we ýaşyl infrastrukturany ýaşaýyş jaý taslamalaryna birleşdirmek, geljekdäki betbagtçylyklary dolandyrmak we şäherleşmegiň durnukly syýasatlary üçin aýgytly çemeleşme hökmünde tapawutlanýar.

Täze nesil ýaşaýyş jaý taslamalarynda näme üýtgäp biler?

Şeýle halkara paýlaşma, Türkiýanyň şäher özgeriş taslamalarynda ýaşyl infrastrukturanyň we howanyň durnuklylygynyň standartlarynyň has giňden durmuşa geçirilmegine goşant goşup biler. Geljekde sosial ýaşaýyş jaý taslamalarynda daşky gurşawyň durnuklylygy kriteriýalarynyň ileri tutuljakdygyna we bu tejribäniň ýerli dolandyryş edaralarynda giňden ýaýramagyna garaşylýar.