Uelangyç zarbasy bilen sarsdyrylan awiasiýa pudagynda girdeji çaklamalary

Halkara Howa Ulaglary Assosiasiýasy ( IATA ) global awiakompaniýalaryň 2026-njy ýyldaky girdeji çaklamalaryna ep-esli üýtgetme girizdi. Täze çaklamalar howa ýollary pudagynyň gowşak gurluşyny ýene bir gezek açýar.

Maliýe perspektiwasyndaky näbellilikler

Kanadanyň Monreal şäherinde ýerleşýän IATA, bu pudak barada täze hasabatyny Rio de Janeaneýroda geçirilen 82-nji IATA ýyllyk umumy ýygnagynda we Bütindünýä howa ulaglary sammitinde (WATS) hödürledi. Hasabatda awiakompaniýalaryň 2025-nji ýylda çak edilýän 41 milliard dollarlyk girdejisiniň 23 milliard dollara çenli azalandygy mälim edildi. Bu, 2025-nji ýylda gazanylan 45 milliard dollar girdejisinden has pes görkeziji boldy.

Geosyýasy we ykdysady basyşlar

awiasiýa pudagy ýangyç çykdajylarynyň ýokarlanmagy we Eastakyn Gündogardaky konfliktleriň täsiri sebäpli kyn döwri başdan geçirýär. Fuelangyç bahalarynyň amal çykdajylarynyň üçden bir bölegini emele getirmegi bu pudak üçin uly ýük bolup durýar. Bu ýagdaý ýolagçylaryň islegine we uçarlaryň ýokary ýaşaýyş derejesine garamazdan girdejini çäklendirýär.

uelangyç çykdajylarynyň garaşylýan ýokarlanmagy

Hasabata görä, awiakompaniýalaryň umumy ýangyç çykdajylarynyň 2025-nji ýylda 252 milliard dollardan 350 milliard dollara çenli ýokarlanmagyna garaşylýar. Bu ýokarlama, geçen ýylky 9,10 dollardan şu ýyl 4,50 dollara düşmegine sebäp bolup, her bir ýolagçynyň girdejisine täsir eder. Pudagyň arassa girdejisi hem 2 göterime çenli peseler.

Oňyn ösüşler we garaşmalar

Çykdajylar köpelse-de, syýahat islegi ýokary bolmagynda galýar. Bu ýagdaý, bilet bahalarynyň ýokarlanmagy we uçuş hyzmatlaryndan goşmaça girdejiler bilen pudagyň dolanyşygynyň şu ýyl 9,4 göterim ýokarlanmagyna we 1 trillion 165 milliard dollara ýetmegine sebäp bolýar. Passengerolagçylaryň sanynyň 84 göterim bilen rekord goýjakdygy we dünýädäki ýolagçylaryň sanynyň 2,4 göterim ýokarlanjakdygy we 5,1 milliard dollara ýetjekdigi çaklanylýar. Daşaýjylar, esasanam Eastakyn Gündogarda islegiň peselmegi we iş kesilmegi sebäpli ýitgileri goýmagy ähtimal. Beýleki sebitlerde girdeji nyrhlary birneme bolsa-da oňyn bolmagyny dowam etdirer. Walş ýagdaýy jemläp: "Girdejiler geçen ýyl 45 milliard dollardan şu ýyl 23 milliard dollara, marjlar bolsa 4,2 göterimden 2 göterime çenli peseler” -diýdi. Uçar ýangyjynyň bahasynyň 70 göterim ýokarlanmagynyň ähli kompaniýalaryň maliýe balansyna ýaramaz täsir edýändigini mälim etdi.

Mümkin bolan geljek ösüşler

Walş Aýlag sebtindäki awiakompaniýalaryň çynlakaý näbellilik bilen ýüzbe-ýüz bolýandygyny aýtdy. "Bu kompaniýalar aragatnaşygy saklamak üçin köp iş edýärler, ýöne uly maliýe täsirleri gutulgysyz". Geljekde çykdajylar hasam ýokarlansa, bu pudakdaky kiçi göwrümli aragatnaşyk kärhanalarynyň hasam kynlaşyp biljekdigi çaklanylýar.

Netije we baha bermek

IATA-nyň hasabatynda dünýä awiakompaniýasynyň öňünde durýan kynçylyklar aýdyň görkezilýär. Fuelangyç çykdajylarynyň ýokarlanmagy we geosyýasy dartgynlyk bu pudakdaky girdejililige ep-esli derejede täsir edýär. Şeýle-de bolsa, güýçli syýahat islegi we goşmaça girdeji çeşmeleri pudaga belli bir durnuklylygy üpjün edýär. Geljekde bu kynçylyklary nädip ýeňip geçjekdigi pudagyň durnuklylygy üçin möhüm ähmiýete eýe.