Nýu-Yorkorkuň häkimi Zohran Mamdaniniň taryhy beýany: "Netanýahu söweş jenaýatçysy"

2026-njy ýylyň 1-nji ýanwarynda Nýu-Yorkorkuň 112-nji häkimi wezipesine girişen Zohran Mamdani, sosial media hasabynda çap eden täsirli wideo habary bilen halkara syýasatynyň gün tertibine girdi. Ysraýylyň premýer-ministri Benýamin Netanýahuny gaty gödek sözler bilen nyşana alan Mamdani, ABŞ-nyň federal hökümetini Netanýahunyň garşysyna tussaglyk kararyny ýerine ýetirmäge çagyrdy.

"Nýu-Yorkork şäheriniň garaşsyz tussag ediş güýji ýok"

Şäher häkimi Zohran Mamdani, ýerli hökümet hökmünde, Netanýahuny Nýu-Yorkorka gelse tussag edip boljakdygyny kanuny taýdan barlaýandyklaryny habar berdi. Mamdani, hukuk gözlegleriniň netijesinde häkimligiň bu karary özbaşdak amala aşyrmaga hukugynyň ýokdugyny aýtdy we aşakdaky sözleri ulandy:

"Meniň administrasiýam, Benýamin Netanýahu bu ýere ädim ätse, Nýu-Yorkork şäheriniň Halkara Jenaýat Kazyýetini tussag etmek baradaky kararyny ýerine ýetirip biljekdigini ýa-da ýokdugyny anyklamak üçin bar bolan kanuny serişdeleri üns bilen gözden geçirdi. Şeýle-de bolsa, bu karary özbaşdak ýerine ýetirmek üçin garaşsyz hukuk ygtyýarymyzyň ýokdugy belli boldy. Beýleki tarapdan, federal hökümetiň bu meselede doly ygtyýarlygynyň bardygyny we şonuň üçin federal hökümeti halkara jenaýat kazyýetine goşulmagyna çagyrýaryn.

"Netanýahu, elhenç genosidiň binagäri"

Ysraýylyň premýer-ministrine garşy aýyplamalaryny çap eden wideosynda iň ýokary derejede beýan eden Mamdani, Netanýahuny göni söweş jenaýatçysy hökmünde häsiýetlendirdi. Gazadaky gumanitar betbagtçylyga ünsi çekip, Nýu-Yorkorkuň häkimi "Benýamin Netanýahu söweş jenaýatçysy. Palestina halkyna garşy aýylganç genosidiň binagäri" -diýdi

Gazada 73 müňden gowrak adamyň ölümine, on müňlerçe çaganyň agyr ýaralanmagyna, hassahanalaryň yzygiderli nyşana alynmagyna we möhüm ynsanperwer kömeginiň petiklenmegine Netanýahu administrasiýasyny jogapkär Mamdani sebitdäki elhenç şertleri düşündirdi. Anesteziýa almazdan çagalaryň el-aýaklarynyň kesilendigini we ynsanperwer kömek işgärleriniň we journalistsurnalistleriň rehimsizlik bilen öldürilendigini bellän Mamdani, bu amallaryň ABŞ-dan ýaraglar bilen geçirilendigini aýtdy: "Bu weýrançylygyň hemmesi, Amerikalylar hökmünde adamlary öldürýän bombalary töleýän wagtymyz bolup geçýär."

Çynlakaý jenaýatlaryň halkara hukugynyň we adamzadyň talaby hökmünde jezasyz galmaly däldigini öňe süren Mamdani, Netanýahunyň jogapkärçilige çekilmelidigini aýtdy. Wy consciencedany bolanlaryň hemmesiniň bu weýrançylyk barada dymmaly däldigini aýdyp, häkim sözlerini şeýle dowam etdirdi:

"Gözleri, ýüregi we wy consciencedany bolan her bir adam özüniň döreden bu uly weýrançylygyny görmelidir we kazyýetde jogapkärçilige çekilmelidigini kabul etmelidir. Edil şonuň ýaly-da, Benýamin Netanýahu Nýu-Yorkorkda hiç haçan garşy alynmaýar. Bu şäherde hiç hili gaçgak jenaýatçy gaçybatalga tapyp bilmez. Bu, meniň size beren borjum. Elimizdäki ähli mümkinçiliklerden doly peýdalanarys. "

Halkara Jenaýat Kazyýetiniň taryhy karary

2024-nji ýylyň 21-nji noýabryndaky taryhy karary bilen Halkara Jenaýat Kazyýeti Binýamin Netanýahuny we şol wagt Ysraýylyň Goranmak ministri ovow Gallanty uruş jenaýatlary we adamzada garşy jenaýat edendikleri sebäpli tussag etmek barada karar çykardy. Kazyýet esasly kararda Netanýahuny aç-açan raýatlary söweş usuly hökmünde jogapkärçilige çekmek, gönüden-göni parahat ilata hüjüm etmek, adam öldürmek, zalymlyk we beýleki adamkärçiliksiz çemeleşmeler üçin jogapkärçiligiň bardygyny resmi taýdan yglan etdi.