YKS ileri tutulýan döwürde tankydy duýduryş: roralňyşsyz gelejek üçin hünärmen goldawy hökmanydyr

Educationokary bilim edaralarynyň synaglarynyň (YKS) netijeleriniň yglan edilmegi bilen, millionlarça dalaşgäriň durmuşynda iň möhüm öwrülişik nokatlaryndan biri bolan saýlama prosesi başlaýar. Synaglaryň netijeleri we üstünlik derejeleri bu prosesiň tehniki esasyny düzýän hem bolsa, dalaşgärleriň geljekki bagty we karýerasyndaky üstünlikleri üçin dogry uniwersitet we bölüm oýny möhümdir.

Meşhurlyga däl-de, zehinlere we gyzyklanmalara üns beriň

Diňe ýokary bal alandyklary ýa-da wagtal-wagtal meşhur bolandyklary sebäpli saýlanan bölümler okuwçylaryň indiki ýyllarda akademiki şowsuzlyga uçramagyna, keseligine geçiş gözlemegine ýa-da okuwyny taşlap, gaýtadan ekzamene taýynlanmagyna sebäp bolup biler. Bu ýagdaý wagtyň we maliýe serişdeleriniň çynlakaý ýitmegini aňladýar. Bilim hünärmenleri, ileri tutulýan sanaw taýýarlanylanda dalaşgäriň şahsy aýratynlyklary, başarnyklary we gyzyklanmalary, şeýle hem uniwersitetiň akademiki işgärleri, okuw meýilnamasy we iş mümkinçilikleri ünsli derňelmelidigini aýdýarlar.

"Deňdeş okuw" we Tuýun akademiýasyndan terbiýe goldawy

Bu mesele boýunça möhüm baha bermek bilen, Tuyun akademiýasynyň esaslandyryjy hyzmatdaşy we psihologiki geňeşçi Nuri Çoban bu duýgur döwürde okuwçylaryň güýçli psihologiki we akademiki goldawa mätäçdigini aýtdy. Orta mekdep, orta mekdep, KPSS, DGS we ALES ýaly dürli derejedäki okuwçylara karýera psihologiki maslahat beriş we aýratyn terbiýeçilik hyzmatlaryny hödürleýändiklerini mälim eden Çoban, döreden "deňdeş okuw" modeliniň ähmiýetine ünsi çekdi. Çoban, özlerinde taýýarlanan we YKS-da halypalar hökmünde ýerleşdirilen talyplary ýerleşdirýändiklerini aýtdy we bu usulyň ekzamene taýynlyk görýän we saýlan talyplarda ýokary höwes we ynam döredýändigini aýtdy.

Karýerany meýilleşdirmekde goýberilen ýalňyşlyklar yzyna gaýtaryp bolmajak netijelere getirýär

Nuri Çoban, saýlama döwri hünär ussatlygy bilen geçirilmese, dalaşgärleriň galdyrylmagy ýa-da islemeýän bölümlerine ýerleşdirilmegi ýaly lapykeç netijelere duçar bolup biljekdigini we karýerany meýilleşdirmegiň ilkibaşdan hünär bilen işlenmelidigini aýtdy. Institutyň içindäki Psihologiki Maslahat we Gollanma (PDR) aspirantlarynyň talyplar bilen ýeke-ýekeden sapak geçirýändigini mälim eden Çoban, dalaşgärleriň synaglary we inwentarlary sebäpli özüni açmagyna mümkinçilik döredýändigini aýtdy. Syýahatyň başynda özlerini we hünärlerini bilmeýän dalaşgärler üçin dogry ýol kartasyny çyzandyklaryny mälim eden Çoban, ähli talyplara ileri tutulýan sanawlaryny taýýarlaýarka hünärmeniň ýanynda hereket etmegi maslahat berdi.