AB'den Yolculara Büyük Müjde: Hava Yolu Seyahatlerinde Yeni Dönem Başlıyor

Avrupa Birliği (AB), hava yolu taşımacılığında yolcuların mağduriyetini giderecek ve tüketici haklarını en üst seviyeye çıkaracak tarihi bir reforma imza attı. AB Konseyi, üye ülke temsilcilerinin katılımıyla gerçekleştirilen oturumda, hava yolu yolcularının haklarını önemli ölçüde güçlendiren, mevcut karmaşık kuralları sadeleştirerek daha şeffaf hale getiren yeni yasal düzenlemeye nihai onayı verdiğini duyurdu. Yeni dönemde yolcuların tazminat, yardım, doğru bilgilendirme ve alternatif güzergahlara yönlendirilme hakları yasal güvence altına alınıyor.

Gecikme ve İptallerde Yüksek Tazminat Güvencesi

Yeni düzenleme kapsamında, uçuş iptalleri ve uzun süreli gecikmelerde yolcuların hak arama süreçleri kolaylaştırılırken, havayolu şirketlerinin "olağanüstü durum" bahanelerinin de önüne geçilmesi hedefleniyor. "Olağanüstü durum" tanımını daha net bir çerçeveye oturtan yasa sayesinde yolcular, haklarını çok daha hızlı ve bürokratik engellere takılmadan arayabilecekler. Yolcuların uçuş iptali durumunda tazminat alma veya alternatif bir uçuşa yönlendirilme hakları korunmaya devam edecek.

Yeni kurallara göre; uçuşun 3 saatten fazla gecikmesi, planlanan kalkış saatine 14 günden az süre kala iptal edilmesi veya yolcuların iradeleri dışında uçağa kabul edilmemeleri (overbooking vb.) durumunda tazminat hakkı doğacak. Ödenecek tazminat miktarları ise uçuş mesafesine göre şu şekilde belirlendi:

• 1500 kilometreye kadar olan kısa mesafeli uçuşlarda 250 avro,
• AB sınırları içerisindeki 1500 kilometreden uzun uçuşlar ile AB dışındaki 1500 ile 3500 kilometre arasındaki uçuşlarda 400 avro,
• Diğer tüm uzun mesafeli uçuşlarda ise 600 avroya kadar tazminat ödenmesi zorunlu olacak.

Ayrıca hava yolu şirketlerinin havalimanında mahsur kalan yolculara karşı sorumlulukları da ağırlaştırıldı. Şirketler, bekleme süresinin her iki saatinde bir yolculara ikram sunmak, gecikmenin üç saati aşması durumunda sıcak yemek sağlamak ve uzun süreli gece gecikmelerinde ise konaklama ile ulaşım hizmeti sunmakla yükümlü tutulacak.

"No-Show" Kuralı Tarih Oluyor ve Bagaj Ücretlerine Şeffaflık Geliyor

Sektörde uzun süredir tartışma konusu olan ve yolcuların gidiş uçuşuna katılmamaları durumunda dönüş biletlerinin iptal edilmesine yol açan "no-show" uygulaması da bu düzenlemeyle son buluyor. Yeni kurallarla birlikte yolcular, gidiş uçuşunu kullanmamış olsalar dahi herhangi bir ek ücret ödemeden veya cezai işleme maruz kalmadan dönüş uçuşuna sorunsuz bir şekilde binebilecek.

Bagaj politikalarında da tüketici lehine önemli adımlar atıldı. Yolcuların küçük bir kişisel çanta veya sırt çantası gibi eşyalarını kabine ek ücret ödemeden almaları yasal bir hak haline getirildi. Bununla birlikte havayolu şirketleri, rezervasyon sürecinin en başında, el bagajı hakkı da dahil olmak üzere biletin toplam ve nihai fiyatını şeffaf bir şekilde tüketiciye göstermek zorunda olacak. Ayrıca, yolculardan bilet üzerindeki isim yazım hatalarının düzeltilmesi veya check-in işlemi tamamlandıktan sonra biniş kartının basılı kopyasının talep edilmesi gibi işlemler için kesinlikle ek ücret alınamayacak.

Aileler ve Engelli Yolcular İçin Ücretsiz Yan Yana Oturma Zorunluluğu

Sosyal adaleti ve seyahat konforunu artırmayı hedefleyen yeni düzenleme, çocuklu aileler ve özel gereksinimli bireyler için de devrim niteliğinde kurallar getiriyor. Düzenleme kapsamında, 14 yaşından küçük bir çocuğa eşlik eden refakatçinin, herhangi bir ek koltuk seçimi ücreti ödemeden çocuğun hemen yanındaki koltuğa oturtulması zorunlu hale getirildi. Böylece çocuklu ailelerin uçak içinde ayrı yerlere düşmesi engellenecek.

Aynı ücretsiz yan yana oturma hakkı, engelli ve hareket kabiliyeti kısıtlı yolcuların yanı sıra hamile kadınlar için de geçerli olacak. Havayolu şirketleri bu grupların güvenli ve konforlu seyahat etmelerini sağlamak adına koltuk düzenlemelerini ücretsiz olarak organize etmekle yükümlü olacak.

Avrupa havacılık sektöründe standartları yeniden belirleyecek olan bu kapsamlı yeni kurallar paketinin, üye ülkelerdeki yasal uyum süreçlerinin tamamlanmasının ardından 2027 yılının ortasında tamamen yürürlüğe girmesi bekleniyor.