Powerakyn Gündogarda güýç deňagramlylygy sarsýar: Yemenemendäki Huti hereketi we Saud Arabystanynyň berk diplomatiýasy

ABŞ bilen Eýranyň arasyndaky göni harby dartgynlyk birneme gowşasa-da, Yemenemen Eastakyn Gündogarda sebit güýç göreşiniň täze merkezine öwrüldi. Eýran tarapyndan goldanýan Huti söweşijileri Yemenemeniň günbatar kenar ýakasyny basyp aldy we global söwdanyň iň möhüm tranzit nokatlaryndan biri bolan Bab al-Mandeb bogazynda agalyk etdi, sebitdäki geosyýasy deňagramlylygy düýpgöter sarsdyrdy. Tähran administrasiýasynyň elini güýçlendirýän bu strategiki ädim, Riýad frontunda täze çykalga gözlemegine sebäp bolýar.

Saud Arabystanyndaky duýduryş: 54 uçar hüjümi we daralmak opsiýasy

Yemenemendäki kanuny hökümeti goldaýan Saud Arabystanynyň ýolbaşçylygyndaky koalisiýa güýçleri bilen Hussiler arasyndaky dawa göni Saud Arabystanyna geçdi. Netijede, Hutiler tarapyndan amala aşyrylan 54 pilotsyz howa ulagy (UAV) hüjüminde 13 raýat ýaralandy. Hüjümlerden soň Jidda, Yanbu, Taif, Ula, Ebha we Jazan sebitlerinde adatdan daşary ýagdaý yglan edildi. Riýad administrasiýasy bu hüjümlere "aýgytly we jogapkärli" jogap beriljekdigini habar berdi. Şeýle-de bolsa, ýurduň möhüm Gündogar-Günbatar nebit geçirijisiniň nyşana alynmagy ykdysady taýdan patyşalygy kynlaşdyrýar.

Nýu-Yorkork Taýms gazetiniň derňewine görä, ABŞ bilen Eýranyň arasyndaky dartgynlylykda galan Riýadyň harby mümkinçilikleri kem-kemden daralýar. Waşingtonyň, Hutileriň öňüni almak üçin Saud Arabystanyna göni howa goldawyny bermekden ýüz öwürmegi krizisi hasam çuňlaşdyrýar. Arap metbugatynda Saud Arabystanynyň Siriýadan söweşijileri Hussilere garşy geçirmegi meýilleşdirýändigi öňe sürülýän hem bolsa, bu talaplar üçin entek anyk subutnama berilmedi.

Şazada Salmandan güýçli diplomatik ulag we Müsür sammiti

Güýçli harby wariantlardan ugur alyp, Riýad diplomatik gatnaşyklaryny iň ýokary derejä çykardy. Saud Arabystanynyň şazadasy Muhammet bin Salman ilki ABŞ-nyň Merkezi serkerdeliginiň (CENTCOM) serkerdesi admiral Bred Kuperiň ýolbaşçylygyndaky wekiliýeti Jiddede kabul etdi we sebitdäki howpsuzlyk arhitekturasyny ara alyp maslahatlaşdy. Bu duşuşykdan dessine şazada Salman Kaire gitdi we Müsüriň prezidenti Abdel Fattah al-Sisi bilen duşuşdy.

Sammitde Aýlag ýurtlarynyň howpsuzlygynyň Müsüriň milli howpsuzlygyna deňdigini aýtdy we Saud Arabystanyna garşy hüjümleri berk ýazgardy. Iki lider global söwda ýollary bolan Hormuz bogazynda we Bab al-Mandab bogazynda nawigasiýa howpsuzlygyny goramak barada doly ylalaşyga geldiler.

Hormuz sammitiniň yza süýşürilmeginiň syrlary

Beýleki tarapdan, Hormuz bogazynyň geljegini kesgitlemek üçin Eýran bilen Aýlag ýurtlarynyň arasynda geçirilmegi meýilleşdirilýän möhüm ýygnagyň soňky minutda yza süýşürilmegi sorag soraglaryny döretdi. Gaýra goýlan kararyň fonunda sebitdäki ýurtlaryň Eýran bilen Ummanyň arasynda baglaşylan şertnama baradaky düýpli tapawutlary bar. Soňky döwürde meýdan artykmaçlygynyň we Yemenemendäki hutileriň artýan agressiýasynyň Aýlag paýtagtlarynda döreden oňaýsyzlygy sebäpli stoluň yza süýşürilmeginde täsirli bolandygy aýdylýar.