Hakyky pudagyň walýuta karzy duýduryş berýär: CBRT maglumatlaryna görä borçnamalar taryhy derejä ýetýär!

Türkiýe Respublikasynyň Merkezi Banky (CBRT) daşary ýurt walýutasynyň aktiwleri we hakyky pudagyň borçnamalary bilen baglanyşykly maý aýynda garaşylýan maglumatlary köpçülige paýlaşdy. Iň soňky statistika, türk kompaniýalarynyň daşary ýurt walýuta karzy ýüküniň kritiki çäkden geçendigini we taryhy derejesine ýetendigini ýüze çykardy. Hakyky pudagyň maliýe gowşaklygyna gönüden-göni täsir edýän sap walýuta pozisiýasynyň defisiti rekord derejä ýetdi we 204,4 milliard dollara ýetdi.

Hakyky pudagyň walýuta borçnamalarynda taryhy ýazgy

Merkezi bank tarapyndan neşir edilen häzirki maliýe hasabatyna görä, Türkiýedäki hakyky pudak kompaniýalarynyň walýuta aktiwleri maý aýyna çenli 188 milliard dollar derejesinde hasaba alyndy. Beýleki tarapdan, kompaniýalar tarapyndan amala aşyrylan walýuta borçnamalarynyň umumy mukdary 392,4 milliard dollar boldy. Bu tablisada kompaniýalaryň daşary ýurt walýutasyndaky bergileriniň aktiwlerinden has çalt ösýändigi aýdyň görkezilýär.

Aktiwler we borçnamalar balansynda boşluk açylýar

Daşary ýurt walýuta aktiwleriniň we borçnamalarynyň arasyndaky tapawudy görkezýän sap walýuta pozisiýasy, maliýe durnuklylygy üçin töwekgelçilikli perspektiwany görkezip, maý aýynda 204,4 milliard dollar bilen kesgitlenildi. Kompaniýalaryň walýuta hümmetiniň üýtgemegine duýgurlygyny ýokarlandyrýan bu boşluk, kompaniýanyň balanslarynda walýuta hümmetindäki ýokary hereketleriň basyşyny hasam çuňlaşdyrýar. Hünärmenler aktiwleriň we borçnamalaryň balansyndaky bu uly boşlugyň kompaniýalaryň karz dolanyşygy çykdajylaryna hem ýaramaz täsir edip biljekdigini duýdurýarlar.

2013-nji ýyldan bäri iň ýokary dereje

2013-nji ýyldan bäri, CBRT bu maglumatlary yzygiderli neşir edip başlanda, hakyky pudagyň walýuta borçnamalary hiç wagt beýle ýokary derejä ýetmedi. Taryhy iň ýokary derejä eýe bolan bu soňky maglumatlar, hakyky pudagyň daşary ýurt walýutasynda karz almak meýliniň we borçnamasynyň global we ýerli ykdysady ösüşleriň kölegesinde dowam edýändigini subut edýär. Geljek döwürde pul syýasaty ädimleri we walýuta hümmeti bu karz ýüküni dolandyrmakda aýgytly rol oýnar diýlip garaşylýar.