Nauru adyny üýtgedýär: Täze şahsyýet gözlemek

Pacificuwaş ummanda ýerleşýän kiçijik ada döwleti, kolonial geçmişinden daşlaşmak üçin adyny üýtgetmek kararyna geldi. Prezident Deýwid Adeang ýanwar aýynda eden çykyşynda bu üýtgeşmäniň ýurduň mirasyna, diline we şahsyýetine has uly hormat goýjakdygyny aýtdy. Mejlis bu teklibi biragyzdan kabul etdi. Takmynan 13 müň ilaty bolan bu adada karary resmi taýdan kabul etmek üçin referendum geçiriler. Newurduň täze ady Naoero diýlip kesgitlenildi.

Adanyň geografiki we taryhy aýratynlyklary

Awstraliýanyň takmynan 3000 km demirgazyk-gündogarynda ýerleşýän Naurunyň meýdany bary-ýogy 21 inedördül kilometre barabardyr. Historyurduň taryhynda birnäçe adyň üýtgemegi bar. 1798-nji ýylda iňlis deňizçisi adanyň gözelligine we myhmansöýer adamlaryna haýran galyp, oňa "leakymly ada" dakdy.

1888-nji ýylda Germaniýa adany anneksiýa edeninde resmi ýazgylarda "Nauru" ady ulanylyp başlandy. Şeýle-de bolsa, "Nawodo" we "Navoda Onawero" ýaly atlar ulanyldy. 1919-njy ýylda Awstraliýa adanyň dolandyrylyşyny öz üstüne aldy we bu at 1968-nji ýylda garaşsyzlyga çenli saklandy.

Beýleki ýurtlardan ylham

Naurunyň hökümeti ýerli dilini has gowy görkezmek üçin atlaryny üýtgeden beýleki ýurtlardan görelde alýar. Türkiye adynyň iňlis dilinde "Türkiýe" -den üýtgemegi we Eswatiniň (ozal Swazilend ady bilen tanalýardy) bu işde başdan geçirenleri Nauru üçin möhüm mysallaryň biridir. Mundan başga-da, 1990-njy ýyla çenli "Truk" ady bilen tanalýan golaýdaky Mikroneziýa döwleti hem ýerli adyň daşary ýurt terjimesinden üýtgemegi bilen tapawutlanýar.

Kolonializm we adyň üýtgemegi

ABŞ-nyň Ewergreen döwlet kollejiniň geografiýa professory Zoltan Grossman kolonializmiň adynyň üýtgemeginiň bir bölegidigini aýtdy. Grossmanyň pikiriçe, atlary ýerli sözler bilen sazlaşdyrmak öňki kolonial halklaryň özygtyýarlylygyny gaýtadan dikeltmegiň usuly hökmünde görülýär.

Mümkin geljek ösüşler

Naurunyň adyny üýtgetmek karary kiçi ada döwletleriniň arasynda mysal bolup biler. Bu üýtgeşiklik ýerli şahsyýeti güýçlendirmek üçin edilýän synanyşyk hökmünde kabul edilýär. Saýlawyň netijesine görä, ýurduň täze ady Naoero resmi taýdan ulanylyp başlar. Beýleki ýurtlaryň medeni şahsyýetleriň täzeden gurulmagyna goşant goşup biljek şuňa meňzeş ädim ätmegine garaşylýar.

Bu üýtgeşmeler ýerli jemgyýetleriň öz taryhyna we medeniýetine bolan ygrarlylygyny ýokarlandyrmak üçin görülýän möhüm ädimler hökmünde görülýär.