Muğlada sosna bal hasyly köpeldi: Öndürijiler zyna edilen önümler barada arz edýärler

Sentýabr aýynyň başynda başlanan iň soňky bal süýt etmesi, Türkiýäniň sosna bal önümçiliginiň 86 göterimine we dünýädäki önümçiliginiň 92 göterimine laýyk gelýän Muğla bal tokaýlarynda we Milas, Menteşe, Marmaris we Köýçeğiz etraplarynda dowam edýär. Amatly howa şertleri sebäpli soňky üç ýylda artan sosna balynyň hasyllylygy sentýabr-noýabr aýlarynda takmynan 4 million ujundan 20-25 müň tonna ýeter diýlip garaşylýar. Howanyň üýtgemegi, pandemiýa we tokaý ýangynlary sebäpli 2017-nji ýyldan bäri 7-8 müň tonna çenli azalýan önümçilik şu ýyl soňky bäş ýylyň iň ýokary derejesine ýetdi.

Aryçylar önümçilik çykdajylary we bazar bahasy

barada alada edýärler

Muğla sebitinde 20 ýyl bäri öndürýän Siwasyň aryçysy Hasan Öz, ary saglygynyň öndürijilige edýän täsirini görkezdi we 700 uýa bilen ýerine ýetiren önümlerinde hasylyň iki esse ýokarlanandygyny aýtdy. Hasan Öz aýtdy: "Arylar sagdyn bolansoň, bal bolýar. Elbetde, balda-da peselmeler bolýar, ýöne bal bar. Ony gymmaty bilen satyp bolmaýar. Badaramaz bal öndürilýändigi sebäpli, balymyz, ýagny arassa we organiki taýdan öndürilen bal ýeterlik bahany tapyp bilmeýär. Çykdajylarymyz köp, girdejilerimiz gaty ýokary. Dizel ýangyjynyň çykdajylary gaty ýokary.

Glýukoza we şeker önümleri adalatsyz bäsdeşlik emele getirýär

Organiki önümçilik bilen meşgullanýan aryçylar, bazardaky glýukoza we mekgejöwen sirop önümleriniň zähmetini peseldýändigini öňe sürýärler. Aryçy Meliha Öz laboratoriýa tarapyndan tassyklanan hil balynyň zyna edilen önümler bilen bir kategoriýada bahalandyrylmagyna nägileligini bildirdi we şeýle diýdi: "Şeker, glýukoza, mekgejöwen siropy ýa-da bazarymyzy zaýalaýanlar. Biziň balymyzy laboratoriýada barladyk. Örän ýokary hilli bal. Weöne öndürýän balymyz, şeker bilen ary öndürýänlerem bar. ulanylýar.

Sentýabr aýynyň başynda Muğlanyň Milas, Menteşe, Marmaris we Köýçeğiz etraplarynda başlanan sosna bal süýdüni howa şertleriniň gowulaşmagy bilen 20 müň tonnadan gowrak hasyl garaşmak bilen dowam edýär. Öndürijiler, ýokary dizel we iş çykdajylary, şeýle hem bazardaky glýukoza we şeker önümleri sebäpli döredilen adalatsyz bäsdeşlik sebäpli organiki balyň özüne laýyk ykdysady gymmaty tapyp bilmejekdigini aýdýarlar.

Azyk howpsuzlygy we galp we zyna edilen önümlere garşy göreş Oba hojalygy we tokaý ministrligi tarapyndan geçirilen barlaglar we barlaghana seljermeleri arkaly gözegçilik edilýär. Sarp edijiler ministrligiň "Salam 174 Azyk liniýasy" arkaly şübheli hasaplaýan azyk önümlerini habar berip bilerler we ministrlik tarapyndan neşir edilen häzirki galp we zyna sanawlaryndan kärhanalaryň hasaba alyş ýagdaýyny barlap bilerler.

Netije

Muğla sebitinde sosna balynyň öndürilişiniň ýokarlanmagy, howanyň gowulaşmagynyň oba hojalygynyň öndürijiligine oňyn täsirini subut edýär. Şeýle-de bolsa, hasyllylygyň ýokarlanmagyna garamazdan, öndürijiler tarapyndan başdan geçirilýän ykdysady kynçylyklar, oba hojalygynyň girdejileriniň we bazardaky gözegçiliksiz önümleriň bahasynyň ýokarlanmagy pudagyň durnuklylygyna çynlakaý basyşyň bardygyny görkezýär.

Organiki we arassa bal öndürijileriniň galp önümler bilen bir bazarda bäsleşmeli bolmagy ýerli öndürijiniň zähmetiniň öwezini dolup bilmezligi we uzak möhletde aryçylyk işinden çekilmegine sebäp bolup biler.

Mümkin täsirler

Bazardaky glýukoza we şeker önümlerine gözegçiligi güýçlendirmek organiki bal öndürijileriniň bazar paýyny saklamagyna we önümleri hakyky bahasyna satmagyna goşant goşup biler. Otherwiseogsam, çykdajylaryny ýapyp bilmeýän öndürijiler önümçilikden ýüz öwürseler, bu Türkiýäniň dünýädäki sosna bal önümçiliginde öňdebaryjy ornuna ýaramaz täsir edip biler.

Sarp edijileriň galp önümlere bolan düşünjesi we duýgurlygy azyk bazaryndaky hil standartlaryny ýokarlandyryp biler. Bu, aryçylyk pudagynda hasaba alynmadyk we galp önümçiligi azaltmaga kömek edip biler.