Nädogry iýmitlenmek çörek keseliniň töwekgelçiligini ýokarlandyrýar

Wan okuw we gözleg hassahanasynyň gastroenterologiýa hünärmeni Dr. Yusufusup Kaýar nädogry iýmitleniş endikleri sebäpli çörek keseliniň döremeginiň ep-esli artandygyny aýtdy. Doktor Kaýar, ýokary glýutenleri öz içine alýan önümleriň, esasanam bazarlarda satylýan önümleriň bu ösüşde möhüm rol oýnaýandygyny aýtdy.

Çörek keseli we genetiki çaklama

Halkara Çörek habarlylygy gününiň çäginde çörek keseli barada halkyň habardarlygyny ýokarlandyrmagy maksat edinýär. Doktor Kaýar, genetiki çökgünligi bolan adamlaryň, esasanam glýuten bolan iýmitlere has duýgur bolmalydygyny aýtdy. Çörek keseliniň, glýutin iýilenden soň bedeniň allergiki täsiri ýüze çykanda ýüze çykýandygyny mälim eden doktor Kaýar, bu ýagdaýyň içegelerde çişmä sebäp bolýandygyny we wagtyň geçmegi bilen tutuş bedene täsir edýändigini aýtdy.

Iýmitlenmezligiň täsiri

Dr. 1950-nji ýyllardan bäri çörek keseliniň döremeginde çynlakaý ösüşiň bardygyny mälim etdi. Kaýar, bu ýokarlanmagyň esasy sebäplerinden biriniň iýmitlenmezlikdigini aýtdy. Glýuten köp bolan iýmitleri iýmek bu keseliň giň ýaýramagyna sebäp bolýar. Doktor Kaýar genetiki faktorlaryň hem rol oýnaýandygyny, esasanam ekiz doganlaryň birinde çörek keseli bar bolsa, beýleki ekizleriň bu keseliň döremek howpunyň 10 esse ýokarlanýandygyny aýtdy.

Çörek keselini bejermek

Dr. Kaýar çörek keselini bejermegiň ýönekeýdigini, ýöne bu bejerginiň netijeli ulanylmagy üçin glýutsiz iýmitlenmelidigini aýtdy. Glyutensiz iýmitlenmegiň näsaglaryň saglygyny goramakda möhüm rol oýnaýandygyny mälim eden Kaýar, bu berhiz ýerine ýetirilmese, çişmegiň bedeniň hemme ýerine ýaýramagynyň we hatda düwnük keseliniň döremeginiň mümkindigini aýtdy.

Glýutensiz önümlere elýeterlilik meselesi

Dr. Kaýar, hassalaryň glýutsiz önümlere has aňsat girip bilmekleri üçin döwlet edaralarynyň bu meselede has köp goldaw bermelidigini aýtdy. Häzirki wagtda köp önümde glýuteniň bardygyny we munuň çörek hassalary üçin çynlakaý problema döredýändigini aýtdy. Bu mesele boýunça habardarlygy ýokarlandyrmagyň we süýji keseliniň zerur önümlerine elýeterliligi ýeňilleşdirmegiň möhümdigini aýtdy. class = "lazyload">

Netije we geljekdäki ösüşler

Çörek keseli nädogry iýmitleniş endikleriniň we genetiki faktorlaryň utgaşmagy sebäpli barha giňden ýaýran mesele bolmagyny dowam etdirýär. Şonuň üçin köpçüligiň habardarlygyny ýokarlandyrmak we glýutsiz iýmitlenmegiň ähmiýetini bellemek bu kesele gözegçilik etmekde möhüm rol oýnar. Geljekde glýutsiz önümleriň elýeterliligini ýokarlandyrmak we jemgyýetçilik goldawyny güýçlendirmek çörek hassalarynyň durmuş derejesini ýokarlandyryp biler.