Gozgalmaýan emläk sanawlarynda “Barlamak ulgamy” bilen uly azalma: 26 göterim azalmak

Söwda ministrligi tarapyndan gozgalmaýan emläk pudagynda sarp edijileriň hukuklaryny goramak we resmi dällige garşy göreşmek üçin işlenip düzülen gozgalmaýan emläk sanawyny barlamak ulgamy (EİDS) 2025-nji ýylyň 1-nji ýanwaryndan başlap kärende emläkleri üçin durmuşa geçirilip başlandy. 15-nji fewralda bu ulgam gozgalmaýan emläk mahabatlary üçin hökmany boldy we şeýlelik bilen, gozgalmaýan emläk mahabatlarynda ep-esli üýtgeşmeler boldy. emläk eýeleri mahabatlaryny özleri ýa-da birinji derejeli garyndaşlary arkaly çap etmek üçin. Mundan başga-da, satuw bildirişleri gozgalmaýan emläk kärhanalaryna elektron hökümet ulgamy arkaly rugsat bermek arkaly döredilip bilner. Barlanan mahabatlar ulgamyň ygtyýarlylygyny tassyklaýan nyşan ýa-da söz düzümi bilen çap edilýär. Bu ygtyýarnama iň köp 3 aý dowam edip biler we dowamlylygy uzaldylyp bilner.

Barlag ulgamy bilen hasaba alynmak we galplyklara garşy göreş

Ulgam, rugsatsyz adamlar tarapyndan açylan satuw mahabatlarynyň, galp hasaplar bilen bahalaryň manipulýasiýasynyň we hasaba alynmadyk dellalçylyk işleriniň öňüni almagy maksat edinýär. Endeksa tarapyndan berlen maglumatlara görä, EIDS-iň hökmany güýje giren senesinden 9-njy iýuna çenli döwürde Türkiýede satylýan ýaşaýyş jaý reklamalary 1 million 618 müň 875-den 1 million 203 müň 257-e çenli 26 göterim azaldy. Bu azalma mahabat bazaryndaky garaşylýandan has ýokary täsir etdi. EİDS programmasy bazardaky mahabatlary has real we sagdyn ýagdaýa getirmäge mümkinçilik berýär. Öğüt: "EİDS-iň kömegi bilen sarp edijiler has ygtybarly mahabatlara girip bilerler, pudak bolsa has aýdyň we ygtybarly gurluşa eýe bolar" -diýdi. Iýun aýynyň başyndan möwsümleýin hereketliligi sebäpli mahabatlaryň sanynda bölekleýin ýokarlanmanyň bolandygyny hem sözüniň üstüne goşdy.

Gozgalmaýan emläk mahabatlarynyň pese gaçmagynyň beýleki sebäpleri

Gozgalmaýan emläk ykdysatçysy Ahmet Büükduman , EİDS programmasyndan başga-da, jaýyň hakyky bahasyny görkezmek bilen baglanyşykly düzgünleriň hem güýje girýändigini görkezýär. Büyükduman, käbir satyjylaryň we alyjylaryň salgyt tölemek üçin jaýyň satuw bahasyny pes görkezmäge synanyşýandygyny, bu mahabatda dürli usullaryň ulanylmagyna sebäp bolýandygyny aýtdy. Bu meseleleri çözmek üçin her satuw üçin baha kesiş hasabatyny almagyň peýdalydygyny aýtdy.

Geljekde nämä garaşmaly?

Gozgalmaýan emläk pudagynda EIDS-iň täsiri bilen has aç-açan we ygtybarly bazaryň döremegine garaşylýar. Barlag ulgamynyň giňden ulanylmagy bilen, sarp edijilere has real we ygtybarly mahabatlara ýetmek maksat edinilýär. Mundan başga-da, sanaw bazaryndaky bu täze düzgün, uzak möhletleýin ýaşaýyş jaý bahalarynyň has adalatly kesgitlenmegine goşant goşar diýip umyt edilýär.