Konstitusiýa kazyýetinden iş heläkçiligi meselesinde esasly karar almak hukugyny almak baradaky arzadan ýüz öwürmek

Konstitusiýa kazyýeti 2026-njy ýylyň 6-njy maýynda çykaran karary bilen, 2012-nji ýylyň 16-njy maýynda Stambulyň Kartaltepe şäherinde bolup geçen ölümli iş hadysasy bilen baglanyşykly kazyýet işinde esasly karara gelmek hukugynyň bozulandygyny öňe sürdi. Arza beriji Osman Gökmen, adalatly kazyýet işine bolan hukugynyň bozulandygyny öňe sürdi we dürli kazyýetlerden alnan bilermenleriň hasabatlarynyň arasyndaky gapma-garşylyklaryň çözülmändigini we gurluşykda gaýtadan işlemek wagtynda işçiniň ölmegine sebäp bolan wakada esasy talaplarynyň kanagatlandyrylmaýandygyny aýtdy.

Bu waka 2012-nji ýylyň 16-njy maýynda Kartaltepe şäherindäki A. İnşaat kompaniýasyna degişli gurluşyk meýdançasynda, işçi D.Y. liftiň şahasyna düşdi we öldi. Stambulda 6-njy Jenaýat Kazyýetinde potratçy Ç.A. Oňa garşy gozgalan kazyýet işinde arza beriji Osman Gökmen şaýat hökmünde diňlenildi we geleňsizlik bilen ölüme sebäp bolan jenaýat üçin arza berijä garşy aýratyn kazyýet işi gozgaldy. Stambul 54-nji Jenaýat Kazyýeti arza berijini düýpgöter günäkär hasaplady we 12,100 TL kazyýet jerimesine höküm etdi we bu karar Sebit Adalat Kazyýeti tarapyndan tassyklandy we gutarnykly boldy. Şol waka bilen baglanyşykly Stambulyň 28-nji Zähmet Kazyýetinde diňlenen kompensasiýa meselesinde arza berijiniň kömekçi potratçy däldigi we hiç hili ýalňyşlygy ýok diýen karara gelindi.

Konstitusiýa kazyýeti arza berijiniň talaplaryny adalatly kazyýet hukugynyň çäginde esasly karara gelmek hukugy nukdaýnazaryndan gözden geçirdi. Kazyýet, ýerli kazyýetiň şaýatlaryň görkezmelerine, bilermenleriň hasabatlaryna we beýleki subutnamalara faýlyň çäginde aýratyn baha berendigini we höküme ýetmek üçin ýeterlik we yzygiderli esas berendigini aýtdy. Delegasiýa kanuny çäräni gözden geçiren häkimiýetleriň hem şuňa meňzeş sebäplere görä hökümi tassyklandygyny belläp, arza berijiniň esasy garşylyklarynyň kazyýet edaralary tarapyndan ara alnyp maslahatlaşylandygyny aýtdy.

Konstitusiýa kazyýetiniň bu karary, kazyýetiň beren delilleri işiň netijesine täsir edýän delillere laýyk gelýän bolsa, esasly karara gelmek hukugynyň bozulmajakdygy baradaky berk kanuny görkezýär. Aýry-aýry anketalaryň dowamynda arza berijiniň talaplarynyň esassyzdygy we arzanyň kabul edilip bilinmejekdigi we synag çykdajylarynyň arza berijä galdyrylmalydygy barada biragyzdan karar berildi.

Näme üýtgedi?

• Konstitusiýa kazyýeti, dürli kazyýetlerden alnan bilermenleriň hasabatlarynyň arasyndaky gapma-garşylykly aýyplamalara garamazdan, ýerli kazyýetiň delillendirilen kararynyň ýeterlikdigini aýtdy.

  Kime degişlidir?

  Bu karar, dowam edýän ýa-da tamamlanan iş hadysalaryna gatnaşýanlara, dürli bilermenleriň hasabatlarynyň arasynda gapma-garşylygy başdan geçirýänlere we esasly kazyýet hukugynyň adalatly kazyýet hukugynyň çäginde bozulandygy sebäpli konstitusiýa kazyýetine ýüz tutmagy meýilleşdirýän raýatlara degişlidir.

  täsirlilik

  Karar 2026-njy ýylyň 6-njy maýynda berildi we şol günden güýje girdi.

  Netije

  Kazyýetiň taraplaryň düýpli talaplaryny kanagatlandyrmak üçin ýeterlik subutnamalara esaslanýan delilleri öz içine alýan adalatly kazyýet hukugyny goramak üçin ýeterlik hasaplanýar. Hünärmenleriň hasabatlarynyň arasyndaky tapawutlar, kazyýetiň wy consdanly pikiri we faýlyň çägindäki beýleki subutnamalar bilen goldanýança, esasly karara gelmek hukugynyň bozulmagy hökmünde garalmaýar.

  Mümkin täsirler

  Bu karar, şuňa meňzeş iş hadysalarynda kazyýetleriň bilermenleriň hasabatlaryna nähili baha bermelidiginiň mysaly bolup biler. Kazyýetleriň dürli hasabatlaryň arasyndaky gapma-garşylyklary aç-açan ara alyp maslahatlaşmagy, geljekde hukuklaryň bozulmagy baradaky talaplaryň öňüni alyp biler we kazyýet işlerinde kanuny çaklamany ýokarlandyryp biler.